Inwestowanie w Polsce staje się coraz bardziej dostępne. Niemniej, edukacja finansowa w naszym kraju wciąż kuleje, a świadomość Polaków dotycząca inwestowania pozostaje na bardzo niskim poziomie. Mimo, że produkty inwestycyjne w Polsce są dostępne już od ponad 30 lat, dalej mało o nich wiemy i boimy się po nie sięgać bez pomocy doradców, którzy nie robią przecież tego za darmo.
To jak inwestują Polacy w 2025 roku postanowił sprawdzić Business Insider Polska we współpracy z PKO Bank Polski i Maison & Partners. Które grupy społeczne najlepiej orientują się w inwestowaniu, kobiety, mężczyźni, młodzi, seniorzy? W które produkty inwestycyjne inwestujemy najchętniej? Czy jesteśmy gotowi inwestować samodzielnie, a jeśli nie, czy da się inwestować w łatwy sposób bez konieczności posiadania zaawansowanej wiedzy i bez ponoszenia zbędnych kosztów? Odpowiemy sobie na te pytania w tym artykule.
Inwestowanie a wiek i wykształcenie – kto w Polsce najczęściej inwestuje?
Wyniki badania pokazują, że wśród mężczyzn, osób młodych
i wykształconych, inwestowanie staje się powoli
oczywistością. Dla osób, które rozumieją potrzebę
inwestowania jest ono jednym z podstawowych elementów
zarządzania swoimi finansami, szczególnie jeśli mówimy o
środkach, których będziemy potrzebować w dalszej
przyszłości.
Liczby pokazują, że inwestowaniem interesują się oraz
mają wiedzę na jego temat najczęściej mężczyźni.
Zadeklarowało to 44% badanych respondentów płci męskiej.
39% osób w wieku 18-34 lata stwierdziło to samo. Podobnie,
pod względem wykształcenia, to osoby, które posiadają
wyższe wykształcenie najczęściej wskazują na
zainteresowanie i wiedzę na temat inwestowania – również 39%.
Osób, których inwestowanie w ogóle nie interesuje nie ma zbyt wiele, ale przeważają wśród nich kobiety (27%), osoby starsze (35%) i osoby niemające wykształcenia wyższego (26%).
Ciekawą grupą pozostają te osoby, których inwestowanie interesuje, ale nie wiedzą jak zacząć. Jest to stosunkowo duża grupa respondentów, aż 39% mężczyzn i 48% kobiet jest w tej sytuacji, 46% osób mających wykształcenie wyższe, oraz 48% w wieku 18-34 i 49% osób w wieku 34-44 lata. Pokazuje to wyraźnie, że zainteresowanie inwestowaniem rośnie, szczególnie w gronie osób młodych i wykształconych. Dodając do tego fakt, że w grupie tej i tak jest już duże grono osób, które twierdzi, że ma wiedzę na temat inwestowania, osoby te mogą inspirować się nawzajem, a tym samym odsetek osób posiadających odpowiednią wiedzę może rosnąć.
Jak Polacy inwestują i jakie mają doświadczenia?
Wiedza to jedno, a co z naszym doświadczeniem? Badanie wykazało, że produkty inwestycyjne (np. akcje, obligacje, złoto itp.) posiadało lub posiada łącznie 46% Polaków. Kiedy już inwestujemy najczęściej jest to kilka produktów inwestycyjnych. Osoby, które nie inwestują, często posiadają lub posiadali produkty oszczędnościowe (33%) czyli na przykład lokaty bankowe czy rachunki oszczędnościowe. Osoby, które nigdy nie inwestowały, ani nigdy nie korzystały z produktów oszczędnościowych, stanowią 21%.
Polacy wybierają bezpieczne inwestowanie pieniędzy
Oznacza to, że ⅕ Polaków nigdy nie oszczędzała z wykorzystaniem dedykowanych produktów oszczędnościowych takich jak lokaty bankowe, czy nasza Rezerwa inwestycyjna. Mimo to, aż 86% z nas zgadza się ze stwierdzeniem, że Pieniądze należy inwestować, pomnażać – nie należy “trzymać ich w skarpecie”. Jaki może być powód tej rozbieżności? Okazuje się, że barierą jest nie do końca słuszne przekonanie, że Żeby inwestować, trzeba mieć dużą wiedzę na temat finansów i ekonomii. Uważa tak aż 68% osób, co nie jest prawdą. Barierę tę znoszą rozwiązania takie jak Portfele na miarę od Portu, gdzie wystarczy wypełnić ankietę, aby otrzymać inwestycję idealnie dopasowaną dla siebie.
Kolejną barierą jest brak przykładu w otoczeniu – aż 60% nie zna nikogo, kto inwestuje. Natomiast, coraz więcej osób rozumie, że aby inwestować wcale nie trzeba posiadać wielkich pieniędzy. Inwestowanie małych kwot również ma wielki sens. Przeciwnie twierdzi już tylko 33% Polaków.
Z jakimi jeszcze innymi stwierdzeniami się zgadzamy? Z naszych przekonań wynika, że mamy bardziej ostrożne podejście do inwestowania. Aż 82% Polaków uważa, że Lepiej jest inwestować tak, aby mieć mniejszy zysk, ale także mniejsze ryzyko straty niż większy zysk i większe ryzyko strat.
Fundusze inwestycyjne, obligacje, waluty – najpopularniejsze produkty inwestycyjne w Polsce
Teraz czas odpowiedzieć sobie na pytanie, w co inwestujemy, jeśli już inwestujemy? Które produkty stają się najczęściej naszym wyborem? Ostrożny i konserwatywny stosunek do ryzyka przenika także przez odpowiedzi w tym obszarze.
Aż 40% Polaków inwestuje za pośrednictwem funduszy inwestycyjnych. Mimo, że odpowiedź ta w dużej mierze dotyczy funduszy oferowanych przez Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych, często powiązanych z popularnymi bankami, w praktyce coraz więcej osób odkrywa także fundusze indeksowe, czyli tak zwane ETF-y. Są łatwiej dostępne, tańsze, mniej skomplikowane i idealnie nadają się do inwestowania pasywnego, które charakteryzuje się minimalną liczbą transakcji, co oznacza koszty na minimalnym poziomie. Dostęp do ETF-ów zapewniamy również na Portu.
Popularne jest także inwestowanie w waluty (również 40%), które paradoksalnie są bardzo zmiennymi aktywami, często wykorzystywanymi do krótkoterminowych spekulacji. Niemniej, wielu Polaków postrzega waluty w bardziej długoterminowym kontekście, przechowując euro czy dolara w celu zabezpieczenia walutowego i nieposiadania wszystkich oszczędności tylko w jednej walucie jaką jest złoty.
Trzecim najczęstszym wyborem są obligacje (33%). Następnie giełda papierów wartościowych (30%). Osoby, które mogą sobie pozwolić inwestują również w nieruchomości (18%), choć okazuje się, że zakup i wynajem nieruchomości długoterminowo nie przynoszą lepszych wyników niż inwestowanie pasywne, a przy tym generują znacznie więcej pracy.
Jedynie 15% osób inwestuje w bardzo ryzykowne kryptowaluty. Natomiast najmniej popularne jest inwestowanie w dzieła sztuki (3%).
Kto i jak podejmuje decyzje inwestycyjne?
Wyobraź sobie, że masz do podjęcia decyzję inwestycyjną. Czy oczekiwał(a)byś od kogoś konkretnej rekomendacji? Takie pytanie zadano respondentom. Okazuje się, że aż 51% osób chciałoby dostać konkretną rekomendację od eksperta z banku lub innej instytucji finansowej. 8% osób szukałoby rekomendacji od rodziny lub znajomych, a jedynie 4% szukałoby rekomendacji w mediach społecznościowych czy na YouTube.
37% osób chciałoby podjąć decyzję samodzielnie. Tutaj jednak widać duże różnice w kontekście płci, ponieważ jedynie 29% kobiet starałoby się podjąć taką decyzję samodzielnie, a w przypadku mężczyzn aż 46%.
Co zrobilibyśmy z dodatkowymi 10 000 zł?
Kolejne pytanie ujawniło kilka ciekawych faktów. Po pierwsze, to kobiety i osoby starsze są bardziej skłonne oszczędzać niż inwestować. Natomiast mężczyźni, mimo że nie pogardzą typowym oszczędzaniem, bardziej skłonni są jednak zainwestować wolne środki.
Ankietowani zostali zapytani o to, co zrobiliby z dodatkowymi 10 tysiącami złotych. Co jednak najważniejsze pytanie to ujawniło fakt, że posiadamy podstawową świadomość finansową, bo jedynie 11% odpowiedziało, że wydałoby takie dodatkowe środki. Najczęściej odpowiadały tak przede wszystkim osoby w wieku powyżej 55 lat (14%), choć i tak widać, że osoby w tym wieku przyzwyczajone są oszczędzać (55%) bardziej niż inne grupy wiekowe.
Optymizmem napawa fakt, że osoby do 34 roku życia częściej niż inne odpowiadały, że dodatkowe środki zainwestowałyby (45%). Ogólnie z tego badania rzuca się w oczy fakt, że młode pokolenie dostrzega potencjał inwestowania, co jest optymistyczną informacją.
Wnioski z badania
Choć inwestowanie w Polsce staje się coraz bardziej dostępne, wciąż traktowane jest przez wielu jako skomplikowana i ryzykowna dziedzina wymagająca specjalistycznej wiedzy. Z jednej strony obserwujemy rosnące zainteresowanie, zwłaszcza wśród młodych i wykształconych osób, z drugiej strony wiele osób nadal nie podejmuje działań inwestycyjnych z powodu braku wiedzy, zaufania lub odpowiedniego wsparcia.
Wyniki badania pokazują wyraźny rozdźwięk między tym, co Polacy deklarują (że chcą inwestować), a tym, co rzeczywiście robią. Można więc wnioskować, że kluczową barierą nie jest brak chęci, ale brak narzędzi, edukacji i zaufanych źródeł informacji. Polacy potrzebują prostych i dostępnych rozwiązań, które pozwolą im inwestować bez konieczności zagłębiania się w złożone mechanizmy finansowe.
Co więcej, widać silne różnice w podejściu do inwestowania między kobietami a mężczyznami, co sugeruje, że działania edukacyjne i komunikacyjne powinny być lepiej dopasowane do potrzeb różnych grup. Kobiety częściej odczuwają brak kompetencji, co może wynikać zarówno z kulturowych stereotypów, jak i braku reprezentacji w przestrzeni inwestycyjnej.
Przeprowadzone badanie pokazuje również, że inwestowanie w Polsce nadal opiera się w dużej mierze na potrzebie bezpieczeństwa, a nie maksymalizacji zysków. Wynika z tego, że edukacja inwestycyjna powinna skupiać się nie tylko na strategiach, ale przede wszystkim na budowaniu zaufania i zmniejszaniu lęku przed podejmowaniem decyzji finansowych.
Proste inwestowanie
Na koniec warto zauważyć, że mimo pewnych opóźnień w stosunku do krajów zachodnich, wynikających między innymi z późniejszego otwarcia rynków kapitałowych, Polska stoi u progu zmiany pokoleniowej w podejściu do inwestowania. Jeśli nowe narzędzia, jak na przykład niskokosztowe platformy inwestycyjne takie jak Portu oraz pasywne strategie, zostaną odpowiednio zakomunikowane i spopularyzowane, możemy spodziewać się, że inwestowanie stanie się dla wielu Polaków codziennym elementem zarządzania finansami, a nie zarezerwowaną dla ekspertów niszą.
Na Portu inwestowanie jest bardzo proste. Dlatego, każdy kto obawia się, że brakuje mu odpowiedniej wiedzy lub doświadczenia nie musi się o nic martwić. Wystarczy wypełnić ankietę i zarejestrować się. Nie trzeba nigdzie iść, a zarejestrować się można od razu. Wszystko jest proste i intuicyjne, ale jeśli pojawią się jakiekolwiek pytania nasza obsługa klienta pozostaje do Twojej dyspozycji. O tym, jak założyć konto inwestycyjne na Portu opisujemy też w naszym przewodniku.
—————————————————————–
Na co zwrócić uwagę po przeczytaniu niniejszego artykułu?
– Artykuł nie jest rekomendacją inwestycyjną, a Portu nie świadczy usługi doradztwa inwestycyjnego.
– Historyczne wyniki inwestycji nigdy nie są gwarancją przyszłych zysków.
– Inwestowanie na rynkach kapitałowych jest zawsze ryzykowne, a Portu nie gwarantuje osiągnięcia zysków z inwestycji.
– Nie jesteś pewien, jaki profil ryzyka jest dla Ciebie odpowiedni? Wypełnij naszą ankietę inwestycyjną, by to sprawdzić.
– Artykuł jest materiałem marketingowym.
